مواد تشکیل دهنده ی عطر

سال های زیادی است که عطرها نقش بسیار مهمی در زندگی انسان بازی می‌کنند. عطرها نه فقط در جایگاه اودکلن یا پرفیوم ها که به عنوان متبرک کننده های فضا از قرن ها پیش در معابد و مراکز مذهبی و مهم مورد استفاده قرار میگرفته اند. مصریان باستان برای عبادت خدایان خود چوب های خوش بو می سوزاندند و ایرانیان از گلاب برای شستشوی مکان های پرستش استفاده می‌کرده اند. در ادامه در مورد مواد تشکیل دهنده عطرها بحث می کنیم و شما را با آن ها آشنا می کنیم.

 

در بسیاری از تمدن های کهن مثل چین، هند، ایران و مصر مردم از گلاب، مشک و عنبر برای خوشبو کردن تن خود استفاده میکرده اند. اما ترکیب عناصر خوش رایحه با هم و تجمیع آن ها در یک شیشه و تبدیل آن ها به اودکلن رویدادی است که از قرن هجدهم میلادی آغاز و به مرور زمان شدت و قدرت گرفته است. البته در قرن هفدهم میلادی استفاده از عطرها در اروپا و توسط اشراف و حتی مردم عادی آغاز شده بود و در سال ۱۶۵۶ میلادی اولین صنف سازندگان عطر در کشور فرانسه تشکیل شده است. هنوز هم فرانسه یکی از پیشروترین کشورها در خلق رایحه های جدید و تولید عطر و اودکلن های مرغوب و اصیل در دنیا است.

 

اما شاید جالب باشد که در خصوص مراحل تولید عطر و مواد تشکیل دهنده عطرها اطلاعاتی داشته باشید. این که به جز مواد خوشبو کننده چه عناصری است که در همه ی عطرها مورد استفاده قرار می‌گیرد؟ چه عواملی موجب پخش کنندگی بو و ماندگاری آن می شود؟ و استفاده از کدام مواد است که ممکن است موجب ایجاد حساسیت یا واکنش های پوستی یا تنفسی در عطرها شود؟

تمام عطرها از سه مواد تشکیل دهنده عطرها تشکیل شده اند که تفاوت در میزان غلظت و حجم مورد استفاده ی آن ها در یک ترکیب میتواند عطرهای مختلفی با درجات گوناگونی از کیفیت و ماندگاری تولید کند.

 

بخش اول مواد تشکیل دهنده عطرها :

 

اولین بخش هر عطر تاپ نوت یا TOP Note نام دارد. تاپ نوت در حقیقت ماده ای خوشبو و مؤثر است که اصلی ترین بخش رایحه ی یک عطر بوده و در اولین برخورد با رایحه ی یک اودکلن به مشام می رسد. تاپ نوت در حقیقت فرارترین و بارزترین بخش بوی هر عطر یا اودکلن است.

 

بخش دوم مواد تشکیل دهنده عطرها:

 

بخش دوم عطر ها میدل نوت یا Middle Note نام دارد. این بخش از یک رایحه در حقیقت اصلی ترین مکمل تاپ نوت است. میدل نوت یا نوت میانی از نظر ماندگاری از تاپ نوت پرقدرت تر است و معمولاً از رایحه ی گل هایی همچون یاس یا بنفشه برای آن استفاده می شود.

 

بخش سوم مواد تشکیل دهنده عطرها :

نوت پایانی یا End Note نام این بخش از یک عطر است. نت پایانی رایحه است که برای به مشام رسیدن و حس شدن زمان بیشتری را صرف می‌کند و از نظرماندگاری پر قدرت ترین بخش یک رایحه است. در عطرهای مرغوب و با کیفیت که در ابتدای اسپری شدن یک رایحه دارند و بعد از گذشت سه تا پنج ساعت تغییر رایحه می‌دهند، آنچه در پایان این مدت زمان به مشام می رسد در حقیقت رایحه ی نت پایانی اودکلن است.

اصلی ترین مواد تشکیل دهنده عطرها

پیش از این، در حدود صد سال پیش، همه ی مواد به کار رفته در عطرها مواد طبیعی بودند. موادی مانند مشک، عنبر، چوب صندل، عصاره گل ها و روغن های خاص. اما اکنون بخش اعظمی از مواد تشکیل دهنده ی عطرها موادی شیمیایی هستند که در شرایط آزمایشگاهی تولید می شوند.

اما جالب است بدانید که یکی از مشهورترین و مؤثرترین موادی که در ساخت عطرها به کار می‌رود از بدن حیوانی به نام سیویت استخراج می شود که به آن سیوتون گفته می شود. این حیوان که از انواع گربه سانان است در آفریقای جنوبی و اتیوپی زندگی می‌کند و به دلیل مفید و موثربودن ماده ای که از تن او استخراج می شود حیوان بسیار ارزشمند و حفاظت شده ای است.

سیوتون در حقیقت ماده ای است که گربه ی سیوتین برای جذب جنس مخالف در فصل جفت‌گیری آن را از تن خود متصاعد می‌کند و تأثیر آن در ساخت عطرها شبیه به موادی همانند مشک و عنبر است. البته این ماده به طرز هنرمندانه ای در پوششی از رایحه ی گل ها پیچیده و محو می شود. اما به هر حال اصلی ترین بخش ساخت هر نوع عطری همین ماده است.

 

مواد حلال در عطر ها

یکی دیگر از پایه های بسیار مهم و اساسی در ساخت عطر ها حلال ها هستند. حلال ها انواع مختلفی دارند و بسته به غلظت و میزانی که با عصاره ی عطرها ترکیب می شوند آن عطر را ماندگار یا فرار می‌کنند.

 

آب و الکل دو ماده ی حلال مورد استفاده در عطرها هستند و با رقیق کردن آن می‌توانند قدرت پخش کنندگی عطر را بهبود بخشند. بدون وجود حلال ها غلظت عطر ها به قدری خواهد بود که برای استشمام رایحه ی آن ها باید بینی خود را به محل استعمال عطر بسیار نزدیک کنید.

شاید جالب باشد که بدانید عموماً عطرها بین ۱۰ تا ۲۵ درصد عصاره ی خالص دارند و مابقی حجم آن ها را حلال ها تشکیل می دهند.

تثبیت‌کننده‌ها

تثبیت کننده ها ماده ی مهم دیگری هستند که در ساخت عطرها به کار می روند. این مواد می‌توانند قدرت ماندگاری یک رایحه را بهبود بخشند و وجود آن ها در عطرها بسیار حیاتی و میزان مورد مصرف آن ها دقیقاً همان چیزی است که تعیین می‌کند یک عطر تا چه میزان مرغوب و باثبات است.

معمولاً تثبیت کننده ها روغن های خاصی هستند که از مواد طبیعی مختلفی به دست می‌آیند. صمغ بعضی از درختان نیز به عنوان تثبیت کننده در عطرها مورد استفاده قرار می‌گیرد. یکی از معروف ترین و پرکاربرد ترین گیاهانی که روغن آن به عنوان تثبیت کننده ی بوی عطر مصرف می شود چوب صندل است. صندل نوعی درخت است که از چوب و تنه ی آن مصارف مختلفی می شود و خاصیت دارویی بسیاری دارد. به جز عطرها روغن صندل در کرم های پوستی نیز استفاده میشوند و علاوه بر رایحه ی خوش خواص درمانی طبیعی نیز دارد.

بدون شک آنچه در این مقاله خواندید تنها بخشی از موادی بود که در ساخت عطرها مورد استفاده قرار می‌گیرد. فرمول خلق یک رایحه در حقیقت جزو با ارزش ترین و مهم ترین دارایی یک کمپانی عطرسازی است. بنابراین شاید هرگز میزان دقیق موادی که در تولید یک عطر به کار برده می شود و ریز جزئیات موادی که در ساخت آن اودکلن استفاده می شود فاش نشود.

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *